C4H6O4 có bao nhiêu este mạch hở? Phân tích chi tiết và dễ hiểu
Trong các bài toán este hữu cơ, cụm từ “este mạch hở” là điều kiện rất quan trọng. Nếu bỏ sót chi tiết này, kết quả rất dễ sai. Với công thức phân tử C₄H₆O₄, nhiều người phân vân không biết có bao nhiêu este thỏa mãn yêu cầu. C4H6O4 có bao nhiêu este mạch hở?
Bài viết này sẽ phân tích từng bước để trả lời chính xác câu hỏi: C₄H₆O₄ có bao nhiêu este mạch hở?
Phân tích nhanh công thức phân tử C₄H₆O₄
Trước hết, cần xem xét các dữ kiện từ công thức phân tử.
C₄H₆O₄ gồm:
-
4 nguyên tử carbon
-
6 nguyên tử hydro
-
4 nguyên tử oxy
So với ankan tương ứng C₄H₁₀, chất này thiếu 4 nguyên tử hydro. Điều đó tương ứng với 2 liên kết π hoặc vòng
Tuy nhiên, vì yêu cầu mạch hở, nên không có vòng. Hai liên kết π phải nằm trong nhóm chức.
Đặc điểm của este mạch hở
Este mạch hở:
-
Không chứa vòng
-
Có nhóm chức –COO–
-
Có thể là este đơn chức hoặc đa chức
Este đơn chức chỉ chứa 2 nguyên tử oxy. Trong khi đó, C₄H₆O₄ có đến 4 nguyên tử oxy. Vì vậy, không thể là este đơn chức. Kết luận quan trọng: C₄H₆O₄ chỉ có thể là este đa chức mạch hở.
Các dạng este mạch hở có thể có với C₄H₆O₄
Với 4 nguyên tử oxy, có hai khả năng hợp lý:
-
Este của axit hai chức và ancol một chức
-
Este của axit một chức và ancol hai chức
Ta sẽ lần lượt xét từng trường hợp.
Trường hợp 1: Este của axit hai chức và ancol một chức
Axit hai chức mạch hở đơn giản nhất là axit oxalic:
-
Công thức: HOOC–COOH
-
Số carbon: 2
Khi tạo este hoàn toàn, cả hai nhóm –COOH đều tham gia phản ứng.
Phần ancol còn lại phải có:
-
2 carbon
-
1 nhóm –OH
Ancol phù hợp là etanol (C₂H₅OH).
Este tạo thành:
-
Etanedioat đietyl
-
Công thức cấu tạo:
C₂H₅OOC–COOC₂H₅
Este này:
-
Mạch hở
-
Có 4 carbon
-
Có 4 oxy
-
Thỏa mãn C₄H₆O₄ Đây là 1 este mạch hở.
Trường hợp 2: Este của axit một chức và ancol hai chức
Xét axit một chức mạch hở có 2 carbon là axit axetic:
-
Công thức: CH₃COOH
Phần ancol phải:
-
Có 2 carbon
-
Có 2 nhóm –OH
Ancol thỏa mãn là ethylene glycol:
-
Công thức: HO–CH₂–CH₂–OH
Khi este hóa hoàn toàn, cả hai nhóm –OH đều phản ứng với axit axetic.
Este tạo thành:
-
Điaxetat etylen glicol
-
Công thức cấu tạo:
CH₃COO–CH₂–CH₂–OOCCH₃
Este này:
-
Mạch hở
-
Đa chức
-
Đúng công thức C₄H₆O₄
Đây là 1 este mạch hở.
Có trường hợp este không hoàn toàn không?
Este không hoàn toàn sẽ còn nhóm –OH tự do. Khi đó, số nguyên tử oxy tăng hoặc số hydro thay đổi. Điều này không phù hợp với C₄H₆O₄.
Vì vậy, chỉ xét este hoàn toàn.
Có đồng phân mạch hở nào khác không?
Không.
Lý do:
-
Axit oxalic không có đồng phân mạch
-
Axit axetic không có đồng phân mạch
-
Etanol và ethylene glycol đều không có đồng phân cấu tạo
Do đó, không phát sinh thêm este mạch hở nào khác.
Tổng kết số este mạch hở của C₄H₆O₄
Sau khi xét đầy đủ các khả năng hợp lý:
-
1 este từ axit hai chức + ancol một chức
-
1 este từ axit một chức + ancol hai chức
C₄H₆O₄ có 2 este mạch hở
Vì sao đề bài thường nhấn mạnh “mạch hở”?
Nếu không có điều kiện mạch hở, có thể phát sinh:
-
Este vòng
-
Lacton
-
Hợp chất có cấu trúc nội phân tử
Những trường hợp này làm tăng số đồng phân. Vì vậy, đề bài yêu cầu “mạch hở” để giới hạn phạm vi xét.
Mẹo làm nhanh dạng bài “bao nhiêu este mạch hở”
Bạn có thể làm theo trình tự sau:
-
Đếm số nguyên tử oxy
-
Loại este đơn chức nếu oxy ≥ 4
-
Xét axit hai chức và ancol hai chức
-
Kiểm tra khả năng đồng phân mạch
Cách này giúp tránh sót trường hợp và tiết kiệm thời gian.
Mua bán Acid Succinic – Axit Succinic – C4H6O4 tại Hà Nội, Sài Gòn
Quý khách có nhu mua Acid Succinic – Axit Succinic – C4H6O4. Hãy liên hệ ngay số Hotline 086.818.3331 – 0972.835.226. Hoặc truy cập trực tiếp website kdcchemical.vn để được tư vấn và hỗ trợ trực tiếp từ hệ thống các chuyên viên.
Mua, bán Acid Succinic – Axit Succinic – C4H6O4.
Chuyên cung cấp Acid Succinic – Axit Succinic – C4H6O4 qua KDCCHEMICAL. Mua Acid Succinic – Axit Succinic – C4H6O4 giá rẻ tại Hà Nội, Sài Gòn tại KDCCHEMICAL.
Hotline: 086.818.3331 – 0867.883.818
Zalo : 086.818.3331 – 0867.883.818
Web: kdcchemical.vn
Mail: kdcchemical@gmail.com
